30.5.25

Μπαμπού

Αν δεν υπήρχε το μπαμπού, η ζωή για περίπου έναν στους έξι κατοίκους του πλανήτη μας θα ήταν δυσχερέστερη, καθώς σε αρκετές ασιατικές χώρες τα σπίτια κατασκευάζονται σχεδόν αποκλειστικά από τους ισχυρούς βλαστούς του. Και δεν αναφερόμαστε σε φτωχικές καλύβες που μπάζουν βροχόνερα, αλλά σε πανέμορφα, σε πολλές περιπτώσεις πολυώροφα κτίσματα της Ινδονησίας και των Φιλιππίνων που διαθέτουν απίστευτες ανέσεις, ενώ ταυτόχρονα προσφέρουν αντισεισμική προστασία.

Σκληρό, αλλά κούφιο, άρα ελαφρύ, εύκαμπτο, ανθεκτικό, το μπαμπού υπερέχει ως οικοδομικό υλικό συγκρινόμενο με το ξύλο ή το μπετόν. Αλλά δεν είναι αυτό το μόνο του προτέρημα, καθώς καταγράφονται παραπάνω από χίλιες χρήσεις του, από βελόνες του πλεξίματος και φλογέρες μέχρι καλάμια ψαρέματος και υφάσματα.

Οφείλουμε εδώ να ξεκαθαρίσουμε ότι η λέξη «μπαμπού» είναι όρος συλλογικός: αφορά περίπου χίλιες τετρακόσιες πολυετείς, αειθαλείς πόες της οικογένειας Poaceae, οι οποίες καταμερίζονται σε ενενήντα γένη, με πιο σημαντικά τα Arundinaria, Bambusa και Ρhyllostachys.

Κάθε χρόνο, άνοιξη στο δικό μας κλίμα, ξεπροβάλλουν από το ρίζωμά τους βλαστοί που για διάστημα περίπου δύο μηνών αναπτύσσονται κάθετα. Μετά από αυτό το διάστημα η ανάπτυξή τους σταματά, ούτε ψηλώνουν άλλο ούτε παχαίνουν, απλώς παραμένουν θαλεροί για συνήθως δέκα έως δεκαπέντε χρόνια. Την επόμενη όμως χρονιά θα ξεφυτρώσουν νέοι βλαστοί, οι οποίοι, αν οι συνθήκες επιτρέψουν στο ρίζωμα να συσσωρεύσει την απαιτούμενη ορμή, θα σηκωθούν ακόμα ψηλότερα.

Και αυτό συνεχίζεται μέχρι να φτάσουν στο ανώτατο ύφος, που σε αρκετά είδη ξεπερνά τα δεκαπέντε μέτρα. Και αφού αναφερόμαστε σε επιδόσεις, ας σημειωθεί ότι δεν είναι ασυνήθιστο για τα μπαμπού να ψηλώνουν κοντά ένα μέτρο το μερόνυχτο, ταχύτητα φυσικά ασυναγώνιστη εντός του φυτικού βασιλείου.

H ικανότητά του να σχηματίζει σε διάστημα λίγων χρόνων πυκνούς φυτοφράχτες, που προστατεύουν από τον δυνατό άνεμο, τα παρείσακτα ζώα αλλά και τα περίεργα βλέμματα, μετέτρεψε το μπαμπού σε πολύτιμο εργαλείο της κηποτεχνίας. Εξαιτίας όμως του αδάμαστου χαρακτήρα και της μεγάλης ζωτικότητάς του, όταν φυτεύεται δίχως γνώση, εύκολα μετατρέπεται σε απειλή για τον κήπο.

Δεν έχουν όλα τα είδη μπαμπού αυτό το ελάττωμα, εκείνα πάντως που διατίθενται στα ελληνικά φυτώρια το διαθέτουν δυστυχώς με το παραπάνω. Εκτοπίζει τα άλλα φυτά, κυριεύει κάθε γωνιά, προκαλεί ζημιές σε κτίσματα και αντιστέκεται σθεναρά σε κάθε προσπάθεια εκρίζωσής του.

'Εχω δει το αποκαρδιωτικό θέαμα κτημάτων που «πνίγηκαν» από τη γοργή επέλασή του, γνωρίζω και περιπτώσεις χρόνιας αντιδικίας με γείτονες στων οποίων την ιδιοκτησία χθονίως εισέβαλλε. Λύσεις φυσικά υπάρχουν για να περιορίσουμε τη χωροκατακτητική του λαιμαργία-αν σκοπεύετε να το εγκαταστήσετε στον κήπο σας, επιλέξτε κάποια εγκαίρως.

Στο εξωτερικό το φυτεύουν σε αδιαπέραστες από τα ριζώματα τάφρους, βάθους και πλάτους ογδόντα εκατοστών, τις οποίες επενδύουν πλευρικά με αδιαπέραστο για τα ριζώματα φύλλο πολυαιθυλενίου. Πιο απλό πάντως είναι να φυτεύετε στη σειρά μέσα σε μεγάλες πλαστικές γλάστρες οι οποίες θάβονται ύστερα μέσα στο χώμα ώστε να παραμένουν, για αισθητικούς λόγους, αθέατες.

ΕΔΑΦΟΣ Μέσο
ΘΕΣΗ Ηλιόλουστη/Ημισκιερή
ΑΝΤΟΧΗ ΣΤΟ ΨΥΧΟΣ -20" C
ΠΟΤΙΣΜΑ Μέτριο
ΕΠΟΧΗ ΑΝΘΙΣΗΣ Ποτέ