Η μουσμουλιά είναι ένα αειθαλές δέντρο, ανθεκτικό στο κρύο και την παγωνιά. Μπορεί να ευδοκιμήσει από την Κρήτη μέχρι και τη Βόρεια Ελλάδα! Τη φυτεύουμε σε κήπο και σε γλάστρα. Ας την γνωρίσουμε καλύτερα: Πρόκειται για μεσαίου μεγέθους δέντρο που δε θα ξεπεράσει σε ύψος τα 8 μέτρα. Έχει μακριά, μεγάλα, λογχοειδή φύλλα πράσινου χρώματος, με ελαφρύ πίλημα στην κάτω επιφάνειά τους και γυαλιστερή την πάνω επιφάνειά τους.
Τα φύλλα της φύονται από το ίδιο σημείο στο κλαδί, και έτσι μοιάζουν με τη μορφή του συντριβανιού. Η πάντα ζωντανή και πράσινη μουσμουλιά δεν είναι ενδημικό είδος της Ελλάδας, αλλά ήρθε στη χώρα μας από την μακρινές χώρες της Άπω Ανατολής, την Κίνα και την Ιαπωνία. Από τότε, 4 περίπου αιώνες πριν, καλλιεργείται στη χώρα μας.
Η χρήση της σε κήπους ήταν πολύ συνηθισμένη πριν μερικές δεκαετίες, ώσπου σταματησε να είναι πρώτη σε προτιμήσεις. Εδώ και λίγα χρόνια, όμως, εισήλθε και πάλι με άλλο αέρα στο χώρο της κηποτεχνίας, και δίνει ένα βίντατζ στυλ σε κήπους και μπαλκόνια.
Ανθοφορία
Στα τέλη του φθινοπώρου και στις αρχές του χειμώνα η μουσμουλιά έχει πολύ καλή διάθεση, και αυτό μας το δείχνει καθώς αρχίζει να ανθίζει! Γεμίζει με υπόλευκα λουλούδια που φύονται πολύ κοντά το ένα στο άλλο. Αναδύουν ένα γλυκό άρωμα, και σίγουρα ομορφαίνουν το γκρίζο τοπίο του χειμώνα. Αφότου τελειώσει η άνοιξη, περίπου Απρίλιο με Ιούνιο ανάλογα με την περιοχή και το υψόμετρο, τα λουλούδια τής μουσμουλιάς δίνουν, πλέον, τη θέση τους στους ζουμερούς πορτοκαλί καρπούς της: τα γνωστά μούσμουλα.
Τα μούσμουλα είναι νόστιμα και γλυκά και εμφανίζονται σε μία χρονική περίοδο που υπάρχει κενό παραγωγής φρούτων. Την περίοδο που ωριμάζουν τα μούσμουλα, τα χειμερινά φρούτα είναι στα τελειώματά τους και δεν έχουν εμφανιστεί ακόμη τα καλοκαιρινά βερίκοκα και ροδάκινα.
Απαιτήσεις σε ήλιο, νερό και ζέστη
Η μουσμουλιά είναι ένα δέντρο εύκολο στη φροντίδα και με μεγάλες αντοχές στην ξηρασία. Έτσι, λοιπόν, όχι άδικα, το προτιμούν, πλέον, ολοένα και συχνότερα για μικρούς και μεγάλους κήπους. Η εύκολη φροντίδα της την κάνει κατάλληλη για φύτευση σε εξοχική κατοικία, όπου οι ένοικοι απουσιάζουν τους περισσότερους μήνες του χρόνου και η φροντίδα και το πότισμά της είναι εκ των πραγμάτων αδύνατα.
Θα την φυτέψουμε σε θέση ηλιόλουστη με πλούσιο γόνιμο χώμα, ώστε να έχουμε μεγάλη επιτυχία στην ανθοφορία και την πολυπόθητη καρποφορία! Παρόλα αυτά, η μουσμουλιά μπορεί να ευδοκιμήσει και να γίνει ένα όμορφο δέντρο, ακόμη και σε ένα λιγότερο γόνιμο έδαφος.
Κλάδεμα
Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί με την περίοδο που θα επιλέξουμε να κλαδέψουμε τη μουσμουλιά. Καθώς ανθίζει μέσα στο χειμώνα, το κλάδεμά της είναι απαγορευτικό την εποχή αυτή, καθώς έτσι θα χάσουμε την ανθοφορία της και τους καρπούς της. Για το λόγο αυτό, επιλέγουμε να την κλαδέψουμε ελαφρά αφότου ολοκληρωθεί η καρποφορία της και συλλέξουμε τους καρπούς της, τα νόστιμα και ζουμερά μούσμουλα.
Κλαδεύουμε ελαφρά και αφαιρούμε ξερά κλαδιά, βλαστούς με φρούτα που μαράθηκαν και κλαδιά που φύονται στραβά, εκτός του σχήματος της κόμης. Της δίνουμε μορφή κυπέλλου, όπως ακριβώς κλαδεύουμε και την ελιά, καθώς επιδιώκουμε να έχει μπόλικό φως και να περνάει ανεμπόδιστος φρέσκος αέρας ανάμεσα από τα κλαδιά της.
Ασθένειες
Η μουσμουλιά απειλείται από το μύκητα του φουζικλάδιου, ο οποίος ταλαιπωρεί τα άνθη και τους καρπούς, που αποκτούν αρχικά μαύρες κηλίδες και αργότερα γίνονται μαύρα σε όλη την επιφάνειά τους. Η επέμβαση με φυτοπροστατευτικό ψεκασμό πρέπει να γίνει από επαγγελματία, πριν την άνθιση, στην καρπόδεση και 15 μέρες μετά την καρπόδεση.
Δεν υπάρχει κάποιος αποτελεσματικός τρόπος αντιμετώπισης τους φουζικλαδίου με μέσα και υλικά που έχουμε στο νοικοκυριό. Αυτό, όμως, που μπορούμε να κάνουμε είναι να φροντίσουμε να μην ευνοηθεί η ανάπτυξη των μυκήτων, προσέχοντας να μη νεροκρατεί το χώμα της γλάστρας ή του εδάφους και βοηθώντας την αποστράγγιση, ιδίως την άνοιξη που η υγρασία είναι μεγάλη και η θερμοκρασία αυξάνεται σταδιακά.
Χρήσεις
Η αειθαλής μουσμουλιά μπορεί να στολίσει επάξια ένα μπαλκόνι αλλά και ένα μικρό ή μεγάλο κήπο. Στο μπαλκόνι θα φυτευτεί σε γλάστρα με αφράτο τυρφώδες χώμα, και στον κήπο, στο κέντρο ενός παρτεριού ή σε δενδροστοιχία. Όταν μεγαλώσει, θα μας χαρίσει απλόχερα σκιά το καλοκαίρι και φουντωτή πρασινάδα όλο το χειμώνα, όταν τα περισσότερα δέντρα θα έχουν ρίξει τα φύλλα τους.
Κείμενο:
Αιμιλία Ροδοπούλου
MSc. Δασολόγος- Περιβαλλοντολόγος Α.Π.Θ.
