30.12.25

Κορινθία: Αρχαία γοητεία, σύγχρονη φιλοξενία

ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ
Από τα αμπελοτόπια της Νεμέας, τις καλλιέργειες του Φενεού και τα εμβλητικά Γεράνεια μέχρι τη Ζήρεια-το δεύτερο ψηλότερο βουνό της Πελοποννήσου-, τις λίμνες Βουλιαγμένη, Δόξα, Στυμφαλία, τις ιαματικές πηγές στο Λουτράκι και τα Λουτρά της Ωραίας Ελένης, η Κορινθία είναι ένας τόπος γνώριμος στους Αθηναίους.

Βρίσκεται κοντά στην πρωτεύουσα και προσφέρεται για εκδρομές κάθε εποχή. Χωριά όπως η Γκούρα και τα Τρίκαλα θεωρούνται κορυφαία χειμερινά θέρετρα, προσελκύοντας πλήθος κόσμου κάθε Σαββατοκύριακο. H πρωτεύουσα Κόρινθος (δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Πελοποννήσου) αρχικά οικοδομήθηκε εντός και περιμετρικά της αρχαίας ομώνυμης πόλης, όμως ο μεγάλος σεισμός του 1858 οδήγησε τους κατοίκους στον νέο οικισμό.

Αν για κάτι ξεχωρίζει η Κορινθία, βέβαια, αυτό είναι ο ισθμός, που άλλαξε τους κανόνες της ναυσιπλοϊας στη Μεσόγειο. Το έργο της ένωσης του Κορινθιακού με τον Σαρωνικό οραματίστηκε πρώτος ο τύραννος Περίανδρος, το 602 π.Χ., αλλά έμεινε απραγματοποίητο μέχρι τον 19ο αιώνα, όταν και υλοιποιήθηκε στα χρόνια του Χαρίλαου Τρικούπη.

'Οσοι αγαπάτε την αρχαιολογία στην Κορινθία θα ανακαλύψετε θησαυρούς: το Κάστρο της Ακροκορίνθου, τυπικό δείγμα φρουριακής αρχιτεκτονικής με περίμετρο τειχών πάνω από 3.000 μ., τα υπολείμματα του λιθόστρωτου Διόλκου που εξυπηρετούσε τη μεταφορά των πλοίων μεταξύ Κορινθιακού και Σαρωνικού πριν από την κατασκευή του Ισθμού, τμήματα του Ιουστινιάνειου Τείχους, τα βυζαντινά μνημεία στο Στεφάνι και στο Σοφικό, την πετρόχτιστη Παλιά Μονή Φανερωμένης Χιλιομοδίου με τους ιωνικούς κίονες στην είσοδο.

Τόπος εύφορος, με παράδοση στον πρωτογενή τομέα, η Κορινθία έχει συνδέσει το όνομά της με την περίφημη κορινθιακή σταφίδα, τα φασόλια και τη φάβα Φενεού, αλλά και με το λάδι από τις ποικιλίες Μανάκι, Πατρινή και Μεγαρίτικη, το βαρελίσιο τυρί, τα λουκούμια και το υποβρύχιο Λουτρακίου.

ΤΑ ΧΩΡΙΑ
Τα Τρίκαλα είναι ο πιο φημισμένος τουριστικός προορισμός της Κορινθίας, ένα ορεινό χωριό στις πλαγιές της Ζήρειας, με μέσο υψόμετρο τα 980 μ., που χωρίζεται σε τρεις επιμέρους συνοικίες: την Κάτω Συνοικία, τη Μέση Συνοικία και τα Άνω Τρίκαλα.

Τα Τρίκαλα τις τελευταίες δύο δεκαετίες απολαμβάνουν μεγάλης αναγνώρισης και έχουν εξελιχθεί σε κλασικό χειμερινό προορισμό. Το χωριό απέχει μόλις δύο ώρες από την Αθήνα, είναι οργανωμένο, με υποδομές, ξενώνες και ταβέρνες. Σε κοντινή απόσταση λειτουργεί το Κέντρο Ελεύθερης ιππασίας (orinesdrastiriotites.gr, απαραίτητη επικοινωνία στο τηλ. 6934-569666), για όσους θέλουν να γνωρίσουν τη φύση της περιοχής ιππεύοντας.

Κεφαλοχώρι της Κορινθίας είναι και η Γκούρα, χτισμένη αμφιθεατρικά σε υψόμετρο 950 μ. στις πλαγιές της Ζήρειας, με σπίτια χτισμένα με πέτρα, εντυπωσιακά αρχοντικά και τον ναό των Παμμεγίστων Ταξιαρχών τον 1880. Κάντε οπωσδήποτε μια στάση στην πλατεία για τσίπουρο με μεζέ.

Βορειοδυτικά της Γκούρας βρίσκεται ο Φενεός, ένα ορεινό χωριό της Κορινθίας σε υψόμετρο 903 μ., στις ανατολικές απολήξεις του Χελμού (Αροάνια), με τον πετρόχτιστο Άγιο Σπυρίδωνα και τους ξενώνες. Σε απόσταση 6,5 χλμ., προς τα νότια, η Αρχαία Φενεός είναι ένα χωριό στις πλαγιές του Χελμού (872 μ.), με μια όμορφη πλατεία. Παλαιότερα ήταν γνωστό ως Καλύβια και η σημερινή ονομασία προέρχεται από τη σπουδαία αρχαία πόλη της Φενεού, με τον αρχαιολογικό χώρο να βρίσκεται σε κοντινή απόσταση από τον σύγχρονο οικισμό.

Η Καρυά, στην ενδοχώρα της Κορινθίας, ανάμεσα στην Γκούρα και στο Δερβένι, χτισμένη σε υψόμετρο 1.300 μ., είναι από τους ορεινότερούς οικισμούς της Πελοποννήσου: Έχει ξενώνες, την ομώνυμη ταβέρνα με την εκπληκτική θέα και τη φήμη ότι είναι ο τόπος καταγωγής της οικογένειας του Κώστα Καρυωτάκη. Μικρό και όμορφο είναι επίσης το Στενό, κοντά στους καταρράκτες της Καλογριάς. Σήμα κατατεθέν του χωριού είναι ο πλάτανος με την πηγή που αναβλύζει από τον κορμό του.

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟ
Η Νεμέα είναι μία από τις πιο γνωστές οινοπαραγωγικές ζώνες της Ελλάδας. Εδώ παράγονται τα κρασιά ΠΟΠ Νεμέας. Η ιδιαιτερότητα της ζώνης είναι ότι εκτείνεται σε δύο περιφερειακές ενότητες, στην Κορινθία και-δευτερευόντως- στην Αργολίδα.

Ταυτισμένη με την περιοχή είναι η ερυθρή ποικιλία Αγιωργίτικο, γνωστή και ως Μαύρο ή Μαυρούδι Νεμέας, που δίνει γλυκόπιοτα ξηρά, ημίγλυκα ή γλυκά κόκκινα ή ροζέ κρασιά. Νεμέα, Αρχαία Νεμέα, Αρχαίες Κλεωνές, Κούτσι είναι χωριά και οικισμοί όπου συγκεντρώνονται εξαιρετικά οινοποιεία, πολλά από τα οποία είναι επισκέψιμα, όπως και ο Αγροτικός Οινοποιητικός Συνεταιρισμός Νεμέας, που κρατάει τα σκήπτρα της τοπικής οινοπαραγωγής από τη στιγμή της ίδρυσής της το 1937.

Γνωρίστε την αμπελοοινικό κουλτούρα της περιοχής μέσα από τις διαδρομές που υποστηρίζει το δίκτυο «Οι Δρόμοι του Κρασιού». Πολλοί από τους αμπελώνες συγκεντρώνονται γύρω από τις περιοχές του Κουτσοποδίου, της Λυρκείας, του Μαλανδρενίου και του Γυμνού, όπου μπορείτε να επισκεφθείτε τα οινοποιεία Κτήμα Σκούρα, Οινοποιία Παπαντώνη και Οινοποιείο Κορωνιώτη-με την ευκαιρία περιηγηθείτε και στον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας Νεμέας.

ΦΥΣΗ
Οι ορεινοί όγκοι των Γερανείων και της Κυλλήνης ή της Ζήρειας, η κοιλάδα της Φλαμπουρίτσας με τον ποταμό Σύθα που κάποιους χειμώνες παγώνει, τα δάση κωνοφόρων με έλατα και μαυρόπευκα, τα βουνοκυπάρισσα, οι αγριοκορομηλιές, τα σφενδάμια και οι αγριελιές δίνουν στο κορινθιακό τοπίο ομορφιά και χαρακτήρα. Φαράγγια, ρέματα, σπήλαια, υδροβιότοποι κάνουν την Κορινθία προορισμό για φυσιολάτρες κάθε επιπέδου, από αρχάριους μέχρι προχωρημένους.

Σε υψόμετρο 900 μ. στις πλαγιές του όρους Πεντέλεια (Ντουρντουβάνα), βρίσκεται τι τεχνητή Λίμνη Δόξα, που παίρνει το όνομά της από ποταμάκι της περιοχής. Το φράγμα κατασκευάστηκε για την άρδευση του κάμπου του Φενεού και ολοκληρώθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1990. Με μέγιστο μήκος 1,5 χλμ., έκταση 0,5 τ.χλμ., και μέγιστο βάθος 30-40 μ., αποτελεί κορυφαίο χειμειρινό προορισμό της Κορινθίας, με σήμα κατατεθέν τα πράσινα νερά με φόντο τις λευκές χιονισμένες κορυφές.

Βόρεια της Δόξας ξεχωρίζει το μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου, με το επιχρυσωμένο τέμπλο του 1762 και το παραδοσιακό γλυκό τριαντάφυλλο που κερνούν οι μοναχοί τους επισκέπτες. Υδάτινο τοπόσημο της Κορινθίας είναι και η Στυμφαλία, σε οροπέδιο σε υψόμετρο 600 μ., ανάμεσα στα όρη Κυλλήνη και Ολίγυρτος. Θεωρείται ο νοτιότερος ορεινός υγροβιότοπος των Βαλκανίων και αναδείχθηκε με τη δημιουργία του Μουσείου Περιβάλλοντος Στυμφαλίας, μέλος του δικτύου Θεματικών μουσείων του ΠΙΟΠ (piop.gr).

Σύγχρονο και ενημερωμένο, το μουσείο εστιάζει στη γεωλογία, τους βιοτόπους, την τοπική χλωρίδα και πανίδα, αλλά και στην παρουσία του ανθρώπου στη Στυμφαλία, από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Εξίσου αγαπημένη για μονοήμερες εκδρομές είναι και η λίμνη Βουλιαγμένη, βορειοδυτικά του Λουτρακίου, στον Κορινθιακό κόλπο. Χαρακτηρισμένη από την UNESCO ως τόπος ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, με μέγιστο βάθος τα 40 μ., προσφέρεται για διαμονή αλλά και ημερήσια εκδρομή.

Απέχει μια ανάσα από τον αρχαιολογικό χώρο Ηραίου Περαχώρας και τον Φάρο Μελαγκάβι. 'Οχι πολύ μακριά βρίσκεται η Μονή του Οσίου Παταπίου, ένα γυναικείο μοναστήρι με εκπληκτική θέα που αναπτύχθηκε γύρω από ασκητήριο του 12ου αιώνα. Αν υπάρχει, όμως, ένα φυσικό αξιοθέατο της Κορινθίας που δεν μοιάζει με κανένα, αυτό είναι το Σουσάκι, το ανενεργό ηφαίστειο στις νότιες πλαγιές των Γερανείων, κοντά στους Αγίους Θεοδώρους, με σεληνιακό τοπίο και πολύτιμα πετρώματα.

H Παναγία του Βράχου, έξω από την Κάτω Ταρσό, συμπληρώνει τα αξιοθέατα γεωλογικού ενδιαφέροντος. Το εκκλησάκι είναι χτισμένο στη σχισμή ενός ψηλού βράχινου τείχους και το μέρος είναι γνωστό ως «Μετέωρα της Κορίνθου».