Ανακαλύφθηκε τυχαία το 1940, κατά την κατασκευή αμυντικών έργων εν όψει του Ελληνοϊταλικού Πολέμου. Η συστηματική εξερεύνησή του ξεκίνησε τη δεκαετία του 1950 από τον πρωτοπόρο της ελληνικής σπηλαιολογίας, Ιωάννη Πετρόχειλο, και τη σύζυγό του, Άννα. Μάλιστα, το Σπήλαιο Περάματος ήταν από τα πρώτα σπήλαια στην Ελλάδα που διαμορφώθηκαν για τουριστική αξιοποίηση.
Το σπήλαιο είναι γνωστό για τον πλούτο των σταλακτιτών και σταλαγμιτών του, που σχηματίζουν εντυπωσιακές μορφές και χρώματα, αιχμαλωτίζοντας τη φαντασία των επισκεπτών. Σε κάθε επίπεδο, οι γεωλογικοί σχηματισμοί, που έχουν δημιουργηθεί μέσα από χιλιάδες χρόνια σταδιακής απόθεσης ασβεστίου από τα νερά που διέρχονται στο σπήλαιο, προσφέρουν ένα απόκοσμο και επιβλητικό θέαμα.
Οι αίθουσες του σπηλαίου εντυπωσιάζουν με την ποικιλία και την έκτασή τους. Ξεχωρίζει η «Αίθουσα του Σταυρού», όπου οι σταλακτίτες σχηματίζουν περίπλοκα σχέδια, δίνοντας την εντύπωση ενός έργου μοντέρνας γλυπτικής. Το Σπήλαιο Περάματος, με έκταση 14.800 τ.μ., σχηματίστηκε στον λόφο Γκορίτσα, κοντά στη λίμνη Παμβώτιδα.
Οι σχηματισμοί σταλακτιτών και σταλαγμιτών, που αναπτύχθηκαν σε βάθος εκατομμυρίων ετών, προσφέρουν ένα μοναδικό θέαμα στους επισκέπτες. Διανύοντας απόσταση 1.100 μέτρων σε μονοπάτια και σκαλοπάτια, οι επισκέπτες περνούν από 19 αίθουσες, μικρές και μεγάλες, μέσα σε μια περιήγηση που διαρκεί περίπου 45 λεπτά. Ο υπόγειος κόσμος του σπηλαίου θυμίζει τον Κάτω Κόσμο της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας.
Η θερμοκρασία μέσα στο σπήλαιο παραμένει σταθερή στους 18 βαθμούς όλο τον χρόνο, γεγονός που καθιστά την ξενάγηση μια δροσερή εμπειρία, ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς μήνες. Η πρόσβαση στο σπήλαιο είναι εύκολη, καθώς βρίσκεται κοντά στη λίμνη Παμβώτιδα και στο χωριό Πέραμα. Το Σπήλαιο Περάματος αποτελεί ένα φυσικό θαύμα που προσφέρει μια μοναδική απόδραση στην υπόγεια ομορφιά της Ηπείρου.
Το σπήλαιο είναι ανοιχτό καθημερινά από τις 9 το πρωί έως τις 5 το απόγευμα. Το κανονικό εισιτήριο κοστίζει 8 ευρώ και το μειωμένο 4 ευρώ.
