Χανιά
Τα Χανιά αποτυπώνουν ένα ιστορικό μωσαϊκό. Στην Παλιά Πόλη η βόλτα αρχίζει από τον Τοπανά, με ρακάδικα, καφενεία και εστιατόρια, περνά από την οδό Δούκα με τα βενετσιάνικα αρχοντικά και την οδό Θεοτοκοπούλου με τη μονή San Salvatore. Η Χαλέπα κρατά αριστοκρατικό χαρακτήρα, με τη σχολή του Σαν Ζοζέφ και τον ναό της Αγίας Μαγδαληνής. Στο ενετικό λιμάνι ξεχωρίζουν ο φάρος, το Φρούριο Φιρκά, το τέμενος Κιουτσούκ Χασάν Μπέη ή Γιαλί Τζαμί, το Μεγάλο Αρσενάλι και ανατολικά η Ακτή Μιαούλη, το αλλοτινό Κουμ Καπί.
Τα Σφακιά, ανάμεσα στα Λευκά 'Ορη και το Λιβυκό πέλαγος, έχουν άγρια βουνά, βαθιά φαράγγια, απομονωμένες παραλίες, τη Χώρα Σφακίων, την Ανώπολη και την Αγία Ρουμέλη, με μαντινάδες και κεράσματα ρακής στα καφενεία. Ο Βάμος, στους πρόποδες των Λευκών Ορέων, είναι χωριό-προορισμός, με αναπαλαιωμένα σπίτια, λιθόκτιστα αρχοντικά, δημόσια κτίρια και εκκλησίες, δείγμα οργανωμένου κρητικού οικισμού του 19ου αιώνα. Κοντά του βρίσκεται η μονή Αγίου Γεωργίου στο Καρύδι, με ερειπωμένο ελαιοτριβείο και 12 πέτρινες καμάρες.
Το Θέρισο συνδέθηκε με την Επανάσταση του 1905 και τον Ελευθέριο Βενιζέλο. Αξίζουν το Μουσείο Στρατηγείο της Επανάστασης, το Μουσείο Εθνικής Αντίστασης (1941-1945) και το φαράγγι του Θερίσου. Το Γαβαλοχώρι έχει πέτρινα σπίτια, καμάρες, λιθόστρωτα σοκάκια, παλιά πηγάδια, Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο και παράδοση στο κοπανέλι.
Ηράκλειο
Ο ιστορικός Χάνδακας, η πόλη του Ηρακλείου, είναι η μεγαλύτερη της Κρήτης, σύγχρονη, εξωστρεφής και πλούσια σε πολιτιστική ζωή. Στο κέντρο ξεχωρίζουν η Λότζια, οι ναοί Αγίου Τίτου και Αγίου Μάρκου, η πλατεία των Λιονταριών, η Δαιδάλου και η πλατεία Ελευθερίας. Στο ενετικό λιμάνι δεσπόζει ο Κούλες, απέναντι σώζονται τα ενετικά νεώρια και από τον προμαχώνα τον Αγίου Ανδρέα n θέα απλώνεται στην πόλη.
Οι Επάνω Αρχάνες, μέσα σε αμπελώνες και οινοποιεία, είναι από τους ωραιότερους παραδοσιακούς οικισμούς της Ελλάδας, με σπίτια του 1880 με 1930, νεοκλασικά, ενετικά και κρητικά στοιχεία, πλατεία με παλιό δημαρχείο, καφέ και εστιατόρια. Το Θραψανό είναι το μεγαλύτερο κέντρο αγγειοπλαστικής στην Κρήτη, με εργαστήρια που ψήνουν πιθάρια, σταμνιά, αμφορείς, αγγεία, γλάστρες και κιούπια.
Τα Καπετανιανά στα Αστερούσια απλώνουν ρίζα στα στενά πλατώματα, λοξοκοιτούν τον Κόφινα και αντικρίζουν το Λιβυκό πέλαγος. Τα Μάταλα, στον αμμώδη όρμο με τις λαξευτές σπηλιές, έγιναν διάσημα στα τέλη της δεκαετίας του '60 και στις αρχές του '70, ενώ υπήρξαν λιμάνι της Φαιστού και αργότερα της Γόρτυνας.
Ρέθυμνο
Η Παλιά Πόλη του Ρεθύμνου, με τη Φορτέτζα, το ενετικό φρούριο του 16ου αιώνα, είναι λαβύρινθος. Η βόλτα περνά από το Νεραντζέ Τζαμί με τον θεόρατο μιναρέ, την πλατεία Μικρασιατών με τον ναό τον Αγίου Φραγκίσκου, το οθωμανικό τουρμπέ και το παλιό μουσουλμανικό σχολείο, την πλατεία Πετυχάκη ή Πλάτανο, την κρήνη Ριμόντι του 1626, καφέ και εστιατόρια. Το Μακρύ Στενό, η οδός Νικηφόρου Φωκά, έχει ενετικά σπίτια και πέτρινες κρήνες, ενώ το ενετικό λιμάνι με τον φάρο οδηγεί σε περίπατο κάτω από τη Φορτέτζα.
Οι Μαργαρίτες, στους βόρειους πρόποδες του Ψηλορείτη, είναι το χωριό των πιθαράδων, με σπίτια ενετικής αρχιτεκτονικής, βυζαντινά εκκλησάκια, εργαστήρια κεραμοπλαστικής και «μαργαριτσανές» στάμνες. Τα Ανώγεια, στις βόρειες πλαγιές του Ψηλορείτη, έχουν ταυτιστεί με τη μουσική παράδοση της Κρήτης. Εδώ γεωήθηκε ο Νίκος Ξυλούρης, στα καφενεία και τις ταβέρνες ακούγονται μαντινάδες και ριζίτικα, ενώ ζωντανές παραμένουν η υφαντουργική παράδοση και η τυροκομία στα μιτάτα.
Λασίθι
Ο Άγιος Νικόλαος, στη δυτική πλευρά του κόλπου του Μιραμπέλλου, είναι κοσμοπολίτικο θέρετρο, χτισμένο σε επτά λόφους, με επίκεντρο τη λίμνη Βουλισμένη, καφέ και εστιατόρια, σκάλες, την Κιτροπλατεία, μαρίνα και παραλιακή. Στην Ιεράπετρα, τη νοτιότερη πόλη της Ευρώπης, οι μέρες αρχίζουν με καφέ στην προκυμαία και συνεχίζονται με βουτιές στην ανατολική παραλία.
Η παλιά πόλη περνά από το κάστρο, το τζαμί, το λεγόμενο «σπίτι του Ναπολέοντα» και τις λαϊκές γειτονιές. Η Σητεία, πατρίδα του Βιτσέντζου Κορνάρου, είναι ολοζώντανη πόλη, με παραλιακή περαντζάδα, Λαογραφικό και Αρχαιολογικό Μουσείο, καταστήματα, εστιατόρια, μπαρ, καφέ, κλαμπ, μεγάλη αμμώδη παραλία και το φρούριο Καζάρμα, το σημαντικότερο μνημείο της πόλης.
